Waarom AOV-modellen niet conjunctuurblind mogen zijn
Door Rachel Bonsel – Maart 2026
De invoering van de verplichte basisverzekering arbeidsongeschiktheid voor zelfstandigen (BAZ) zet de AOV-markt in beweging. Meer zelfstandigen zullen zich verzekeren, populaties veranderen en aannames in pricingmodellen komen onder druk te staan.
Maar er is nog een factor die vaak onderbelicht blijft: het economisch klimaat.
Beweegt de kans op arbeidsongeschiktheid mee met de conjunctuur? En zo ja, wat betekent dat voor AOV-verzekeraars?
Gezondheid en economie: meer dan een theoretisch verband
Internationaal onderzoek laat al langer zien dat economische groei samenhangt met gezondheid. Toch wordt deze relatie in de praktijk van arbeidsongeschiktheidsverzekeringen zelden expliciet meegenomen in modellen.
In eerder onderzoek analyseerde Rachel Bonsel de relatie tussen economisch klimaat en instroomkansen van zelfstandigen. Daarbij werd onderzocht of macro-economische indicatoren, zoals BBP, bijdragen aan een betere inschatting van morbiditeit.
De resultaten laten zien dat de relatie tussen conjunctuur en arbeidsongeschiktheid aanwezig is, maar niet voor alle oorzaken op dezelfde manier. Juist die nuance maakt het actuarieel en strategisch relevant.
Wat betekent dit voor verzekeraars?
Als economische schommelingen invloed hebben op instroomkansen, raakt dat direct aan:
- AOV-pricing
- reserving en langetermijnprojecties
- economische scenario’s in ORSA
- portefeuilleontwikkeling en selectiegedrag
- de impact van de BAZ op de verzekerde populatie
Moeten modellen conjunctuurgevoeliger worden ingericht? En is het risico misschien groter als we deze factor níet meenemen? Voor verzekeraars die vooruit willen kijken in plaats van alleen terugrekenen, is dit een fundamentele vraag.
Lees de volledige analyse en modeluitwerking van Rachel Bonsel via het AG. De download vind je hier.